//////

Elementy marketingu eksportowego

POJĘCIE MARKETINGU

Rewolucja przemysłowa w Anglii i Francji oraz w innych krajach kapitalistycznych doprowadziła do ukształtowania się rynków narodowych i rynku światowego, co stworzyło podsta¬wy do rozwinięcia się niemal wszystkich działań objętych poję¬ciem marketingu. Rozwinięcie się poszczególnych funkcji mar¬ketingowych po okresie rewolucji przemysłowej nie znajdowało . jeszcze odzwierciedlenia w postaci uogólnień, ponieważ pośred¬nictwo handlowe w szerokim tego słowa znaczeniu, a więc włą¬czając wszystkie ogniwa pośrednie między producentem a kon- . sumentein miało raczej charakter incydentalny; Dla zachowania procesów produkcji pośrednicy byli niezbędni.

PO ZAKOŃCZENIU PROCESU PRODUKCJI

Jednakże zbyt włączany był niejako dopiero po zakończeniu procesu produkcji. W tej sytuacji zmniejszyło się znaczenie dawnych firm kupiec­kich z okresu ‚panowania kapitału kupieckiego.’ Działalność handlowa kupców nie była czymś, co można nazwać systemem dystrybucji i miała charakter raczej pasywny. Kupcy służyli producentom, jednaknie wywierali istotnego wpływu na prze­pływ towaru na rynek, stanowili niezbędne, ale nie twórcze , ogniwo działalności rynkowej, nie mieli też wpływu na określa­nie ceny towaru prźez producenta. Producent uwzględniał po­średnictwo kupców jako czynnik cenotwórczy jedynie o tyle,ile-muśiał brać pod uwagę wysokość przyznawanej im marzy handlowej.

WALKA KONKURENCYJNA

Dopiero w końcu XIX i na początku XX w. na skutek dywersyfikacji wynikającej z zasad walki konkurencyj­nej — przy czym dużą rolę odegrała tu działalność handlowa zagraniczna — wiele , firm handlowych wyrosło ponad inne. Zaczęły one stanowić odrębny rodzaj aktywności gospodarczej. , Istotną przyczyną takiego rozwoju firm handlowych były kon­centracja‘.kapitału i powstawanie wielkich przedsiębiorstw przemysłowych. W-wyniku tego procesu producent oddalał się coraz bardziej od konsumenta, co powodowało koniecznosc uru­chamiania różnych form działalności mających zapewnić zbyt. Nie zawsze producent był w stanie — zewzględów finansowych,organizacyjnych — zajmować się czynnościami koniecznymi do-prawidłowego,rozprowadzania-towaru.na rynku krajowym i • rynkach – obcych,, musiał: -więc.’.:korzystać z „pośredmkow, a’współpraca z mniejszą ich;liczbą była oczywiście łatwiejsza.

LICZBA POŚREDNIKÓW

Z kolei liczba pośredników, którzy mogli współpracować z jed­nym wielkim . producentem, – zależała;, od. możliwości; kapitałowych tych pośrednich ogniw sprzedaży. Zwiększanie wielkości obrotów pośredników prowadziło równocześnie do zwiększania ich możliwości żując w pewnym stopmu handel, zwłaszcza surowcami importo­wymi.-.Organizacje .te. były charakterystyczne zwłaszcza – $la krajów* o dużych tradycjach kupieckich, a więc w Europie. Na­tomiast w-USA,’gdzie takich tradycji kupieckich me było, pośrednicy; stawali ;się • monopolistami,w,dziedzinie zbytu. większości -towarów. wytwarzanych, przez;indywidualnych roz­proszonych wytwórców w warunkach, gdy.ich.produkcja.przekraczała możliwości zbytu na; rynku lokalnym.

PRZYCZYNY DZIAŁALNOŚCI POŚREDNIKÓW

Takie .w naj­większym skrócie były przyczyny, dla, których , uogolmeme działalności pośredników:w postaci opracowań naukowych na­stąpiło dopiero w. XX w.,.mimo że ich działalność sięga czasów starożytnych.Samo pojęcie „marketing” wywodzi się od angielskiego słowa market (rynek) i .trudno dociec; kto  użył. je po- raz pierwszy jego obecnym znaczeniu. Uważa się, że miało to miejsce między rokiem 1906 i 1911 . We wcześniejszym, okresie(w la­tach 1902—1906) w, niektórych amerykańskichuniwersytetach (Michigan, Ohio, California, ;lllinois) odbywały się. wykłady z zakresu dystrybucji. Pojęcie dystrybucji traktowane było na-: stępnie przez pewien czas wymiennie z, pojęciem marketing.Z czasem znaczenie słowa dystrybucja ograniczono w literaturze amerykańskiej (skąd wywodzi się pojęcie marketing) , główcie do fizycznego transferu dóbr .lub transferu dochodu między „ czynnikami produkcji.

BRANE POD UWAGĘ

Według niego miało to być. działanie o charakterze koordynacyjnym, planowym;, kierowanie ^działalnością handlo­wą opierające się na skomplikowanych stosunkach wzajemnych między'”.wieloma istotnymi czynnikami, które powinny być, brane pod uwagę przez dystrybutora dbająćego o swoje przedsię- biorstwo handlowe.’ Do tych głównych czynników Butler zalicza:, towary/-które mają .być sprzedawane, b) rynki, na j których mają one być sprzedawane, c) sposoby, (metody) dobycia rynku;Koncepcja Shawa sprowadzała się do określenia marketingu jako „czynników:w ruchu”  (matter in motion).-Do czynników tych zalicza on; produkcję, dystrybucję i funkcje-— czynności ułatwiające lub ^administracyjne.produkcja; jest’ .przyjtym rozumiana przez niego jako ruch polegający^ na zmianie for.

W WĄSKIM ZNACZENIU

Definicja AMA i niemal wszystkie późniejsze’definicje marketingu nief zawierają w sobie słowa-dystrybucja. Wynika to prawdopodobnie stąd, że pojęcie dystrybucja* nie jest jednolicie rozumiane przez’zajmujących się tą problematyką. Spotykamy śię z jego określeniem niejako w wąskimi szerokim znaczeniu. W- wąskim- znaczeniu przez ‚dystrybucję zwykło się’ rozumieć pewne czynności- techniczne związane z wykonaniem umowy kupna-sprzedaży.’ Zalicza się do nich takie czynności, jak sortowanie, pakowanie,(transport, fakturowanie, obsługa techniczna itp. W szerokim tego słowa znaczeniu dystrybucja jest .rozu­miana jako pomost między tworzeniem popytu a ekonomicznym jego zaspokojeniem, między wywoływaniem pożądanego maksi­mum-popytu przy zastosowaniu minimalnych wydatków a za­spokajaniem bez ubytków możliwie największego procentu tego. popytu.